In 2018 onderzochten onderzoekers van Incheon National University en Greenpeace 39 zoutmerken uit 21 landen op microplastics. Resultaat: 90 procent bevatte microplastic-deeltjes. Een gemiddelde volwassene krijgt zo 2.000 microplastic-deeltjes per jaar binnen via zout alleen. Slechts drie zouten in de studie waren zonder microplastics. Een daarvan: ongeraffineerd zeezout uit Frankrijk, gewonnen door zonneverdamping. Dat is Keltisch zeezout.
Sinds 2021 staat Keltisch zeezout bij ons in de keuken. De aanleiding was simpel: we wilden zout dat zo min mogelijk industriële bewerking heeft ondergaan. Hieronder wat Keltisch zeezout is, hoe het verschilt van tafelzout en welke drie merken we hebben getest.
Wat is Keltisch zeezout
Keltisch zeezout, ook wel “sel gris” of “grijs zeezout” genoemd, komt uit de zoutmoerassen van Guérande in Bretagne, Frankrijk. Het ontstaat wanneer zeewater in ondiepe kleibassins onder invloed van zon en wind verdampt. De zoutkristallen worden met de hand geoogst door paludiers, zoutboeren die al meer dan duizend jaar dit proces uitvoeren.
Er zijn twee varianten:
Sel gris (grof grijs zeezout) is de hoofdoogst. De grijze kleur komt door de kleibodem, die ook de mineraalsamenstelling bepaalt. Wordt gebruikt als kookzout.
Fleur de sel is de bovenste dunne witte laag die op het wateroppervlak vormt. Wordt apart afgeschept, is duurder en vooral als afmaak-zout gebruikt.
Door de zonne-droging behoudt Keltisch zeezout vocht. Een goed pak grof zeezout voelt licht vochtig aan, in tegenstelling tot tafelzout dat kurkdroog is. Dat vocht bevat de opgeloste mineralen en spoorelementen.
Wat zit erin
Een chemische analyse van zonne-onbewerkt Keltisch zeezout laat ongeveer deze samenstelling zien:
- 30 procent natrium
- 59 procent chloride
- 7 procent vocht (met opgeloste mineralen)
- 4 procent andere mineralen en sporenelementen
Het vergelijken met geraffineerd tafelzout: dat bestaat voor ongeveer 39 procent uit natrium en 60 procent uit chloride, met anti-klontermiddel (E535 of E536) en vaak toegevoegde jodium. Geen vocht, geen sporenelementen.
Keltisch zeezout bevat tot 84 verschillende mineralen en sporenelementen. De belangrijkste in volume: magnesium, calcium, kalium, ijzer en zink. De andere mineralen zitten in kleinere hoeveelheden, in sporen van enkele milligrammen per kilo zout. Samen dragen ze bij aan de complexere smaak en aan de grijze kleur van het ongeraffineerde zout.
Hoe verschilt het van andere zouten
Vier zouttypen op een rij:
Geraffineerd tafelzout. Industrieel gewonnen, gewassen, gedroogd en gemalen. Anti-klontermiddel toegevoegd. Vaak jodium toegevoegd om struma te voorkomen. Smaak: scherp, eenvoudig zout. Goedkoop. Verschil met Keltisch zeezout: hoger natriumgehalte per gram, geen sporenelementen, geen vocht.
Himalayazout. Roze zout uit Pakistaanse zoutmijnen (Khewra-mijn). Komt niet uit zeewater. Het is fossiel zout uit een opgedroogde oerzee. Bevat ijzeroxide (de roze kleur) en sporen mineralen. Vergelijkbare claim van “84 mineralen” als Keltisch zeezout. Mineraalsamenstelling iets anders, verschil in praktijk klein.
Maldon zout. Engels zout, gewonnen in Essex. Bekend om de piramide-vormige vlokken. Vooral gebruikt als afmaak-zout op gerechten. Smaakvolle textuur, vergelijkbaar mineraalprofiel als Keltisch zeezout maar drogere structuur.
Keltisch zeezout. Frans, grijs, vochtig, ongeraffineerd. Lager natriumgehalte per gram dan andere zouten omdat het vocht het verdunt. Sporenelementen behouden door geen raffinage. Complexere smaak.
Microplastics in zeezout
Dit is het sterkste argument voor Keltisch zeezout boven andere zeezouten. De Kim-studie uit 2018 onderzocht 39 zoutmerken uit 21 landen. 90 procent bevatte microplastics. Sea salt (zeezout) had de hoogste contaminatie, gevolgd door meer- en steenzout.
Drie zouten in de studie waren zonder gedetecteerde microplastics:
- Geraffineerd zeezout uit Taiwan
- Geraffineerd steenzout uit China
- Ongeraffineerd zeezout uit Frankrijk, gewonnen door zonneverdamping → Keltisch zeezout
De reden dat Keltisch zeezout schoner blijkt: de productie gebeurt zonder mechanische pompen of plastic transportbanden en de kleibassins in Guérande zitten relatief geïsoleerd van de open oceaan. Een review uit oktober 2025 bevestigt dat zout uit dichtbebouwde zeegebieden in Azië de hoogste microplastic-belasting heeft.
Een eerlijke kanttekening: de Kim-studie is uit 2018, niet alle Keltisch zeezouten zijn opnieuw getest en plastic-vervuiling neemt toe in de wereldwijde oceanen. De Guérande-streek staat bekend als een van de schoonste zoutwingebieden.
Keltische zeezout die wij gebruiken
Le Guérandais biologisch zeezout van de Ekoplaza. Direct uit de Guérande-streek, ambachtelijk gewonnen door paludiers. Te koop in biowinkels of via Franse webshops.
Wat staat er bij ons thuis
Sinds 2021 hebben we het standaard tafelzout vervangen door Keltisch zeezout. Bij ons in de keuken staat een potje met Le guerandais zeezout. We stampen ze soms klein als we fijner zout nodig hebbe.
Smaak is het verschil dat we het sterkst merken. Keltisch zeezout heeft een betere smaak en proeft veel zouter. Een snufje op tomaat of avocado proeft anders dan tafelzout.
Kosten zijn hoger: ongeveer 35 euro per jaar tegenover 5 euro voor merkloos tafelzout. In de context van een gezinsbudget is dat 30 euro per jaar verschil. Voor ons de moeite waard vanwege de combinatie van smaak, ongeraffineerd proces en lage microplastic-belasting.
Veelgestelde vragen
Is Keltisch zeezout gezonder dan tafelzout? Ja, op meerdere punten. Het bevat tot 84 mineralen en sporenelementen die ontbreken in geraffineerd zout, is vrij van anti-klontermiddelen en bevat minder microplastics dan veel andere zeezouten. De smaak is complexer en het natriumgehalte per gram ligt 33 procent lager.
Heeft Keltisch zeezout jodium? Sporen, van nature aanwezig in zeewater. Veel minder dan toegevoegd jodium in tafelzout (waar 100-200 microgram per gram zit). Wie volledig overstapt en weinig vis/zeewier/zuivel eet, kan een jodium-tekort ontwikkelen. Voor de meeste mensen met een gevarieerd dieet is dit geen probleem.
Welk Keltisch zeezout is het beste? Geen objectief “beste”. Le Guérandais is het meest authentieke, Selina Naturally is consistent verkrijgbaar in Nederland en La Baleine is de makkelijkste startpot bij Albert Heijn. Alle drie zijn ongeraffineerd grof grijs zout uit Bretagne.
Hoe bewaar ik het? In een gesloten houten of glazen zoutpot, droog en koel. Door het vochtgehalte kan het in een metalen container roesten of klonteren. Niet in plastic (vocht migreert traag in plastic). Bij klonteren een lepel houtspaan in de pot leggen om vocht op te nemen.
Werkt Keltisch zeezout in een zoutmolen? Niet goed, door het vocht. Wel goed in een molen na drogen op een lage temperatuur in de oven (max 50 graden, 30 minuten). Beter is een aparte fijngemalen Keltisch zeezout te kopen voor de tafel en grof te gebruiken in de keuken.
Bevat Keltisch zeezout zware metalen? Sporen, zoals alle zouten en alle voedingsmiddelen. De Franse zoutbassins worden gemonitord door ANSES en zware-metaal-niveaus liggen binnen de wettelijke grenzen. Voor wie zorgen heeft: officiële certificaten zijn op verzoek bij grote leveranciers verkrijgbaar.
Verder lezen
- Waterfilter voor thuis → over onze keuze voor schoner kraanwater, vergelijkbare logica
- RVS drinkfles → ander voorbeeld van minder microplastic-blootstelling
- Glyfosaat: de gevaren en hoe je het vermijdt → over onze keuzes in voeding
Externe bronnen voor verder onderzoek:
- Kim et al., Environmental Science & Technology 2018 → wereldwijde microplastic-studie van 39 zoutmerken
- Microplastics in salt review 2025 → recente overzichtsstudie
- Voedingscentrum over zout → Nederlandse perspectief op natrium-inname
