“Natuurlijk wasmiddel” is geen beschermd begrip. Iedere fabrikant mag het op de fles zetten. Toch is overstappen zinvol, om drie redenen: minder geurstoffen die allergie kunnen geven, geen microplastics en minder belasting van het water. Het beste houvast zijn twee dingen op het etiket: zonder parfum en het EU Ecolabel, het Europese milieukeurmerk met het bloemetje. Wasnoten zijn geen goed alternatief. Die laten je was in tests grauw worden.
Hieronder wat er in gewoon wasmiddel zit, waarom parfumvrij verschil maakt, wat het Ecolabel eist en wat wij gebruiken.
Wat zit er in gewoon wasmiddel
| Bestanddeel | Waarvoor | Waar je op let |
|---|---|---|
| Oppervlakteactieve stoffen | Maken vet en vuil los | Werkzame basis, ook in ecologisch wasmiddel |
| Enzymen | Breken vlekken van eiwit, zetmeel en vet af | Werken goed, ook op lage temperatuur |
| Geurstoffen | Frisse geur | Belangrijkste oorzaak van allergie door wasmiddel |
| Conserveermiddelen | Houden vloeibaar wasmiddel houdbaar | Isothiazolinonen zoals methylisothiazolinone kunnen huidallergie geven |
| Optische witmakers | Laten wit er witter uitzien | Blijven bedoeld op de stof achter |
| Kleurstoffen | Kleur van het wasmiddel zelf | Geen functie voor je was |
| Microplastics | Onder meer om geur in te kapselen | Komen via het afvalwater in het milieu |
Volgens de Europese regels voor wasmiddelen moeten conserveermiddelen en allergene geurstoffen boven een kleine drempel op het etiket staan. Kijk dus naar de ingrediëntenlijst, ook als er “sensitive” op de fles staat.
Waarom wasmiddel zonder parfum
Geurstoffen zijn een van de bekendste oorzaken van contactallergie. De Europese wetenschappelijke commissie SCCS schat dat 1 tot 3 procent van de Europeanen allergisch is voor geurstoffen. Bij mensen met eczeem is dat ongeveer 16 procent. Geur uit wasmiddel is gemaakt om in de stof te blijven hangen. Die stof zit de hele dag op je huid.
Voor de meeste mensen geeft dat geen klachten. Heb je een gevoelige huid, eczeem of kinderen met een gevoelige huid, dan is een wasmiddel zonder parfum de makkelijkste winst.
Wat natuurlijk of ecologisch wasmiddel betekent
Er is geen wettelijke definitie van natuurlijk of ecologisch wasmiddel. Het EU Ecolabel wel. Een wasmiddel met dit keurmerk moet aan Europese eisen voldoen, onder meer:
- Het eindproduct mag niet als huidallergeen geclassificeerd zijn.
- Geen microplastics, fosfaten, PFAS-verbindingen (perfluoralkylaten), triclosan en muskusverbindingen.
- Isothiazolinonen alleen in heel lage concentraties.
- Allergene geurstoffen die op het etiket moeten staan: niet meer dan 0,01 procent per stof.
- Het moet goed afbreekbaar zijn en ook echt goed wassen. De wasprestatie wordt getest.
Microplastics in wasmiddel worden overigens ook los van het Ecolabel aangepakt. Volgens de Europese beperking van microplastics mogen wasmiddelen met opzettelijk toegevoegde microplastics vanaf oktober 2028 niet meer verkocht worden.
Werken wasnoten
Niet goed. De Duitse consumentenorganisatie Stiftung Warentest testte wasnoten en waskastanjes tegen een gewoon kleurwasmiddel. De noten maakten vuil wel los, maar dat zette zich weer af op de stof. Na 20 wasbeurten was de testwas grauw. Echte vlekken gingen er nauwelijks uit. Kalk houden ze ook niet tegen. Volgens de testers hebben ze daardoor ook geen milieuvoordeel: je wast vaker opnieuw en gooit grauwe kleding eerder weg.
Wasverzachter: nodig of niet
Wasverzachter maakt je was niet schoner. Hij is er voor de zachtheid en vooral de geur. Laat je hem weg, dan scheelt dat een extra bron van geurstoffen op je huid. Handdoeken worden zonder wasverzachter iets stugger.
Zo kies je een natuurlijk wasmiddel
- Zonder parfum of parfumvrij op het etiket. “Sensitive” alleen zegt weinig.
- EU Ecolabel, het bloemetje met de E. Dat is gecontroleerd, in tegenstelling tot “natuurlijk” of “eco”.
- Ingrediëntenlijst checken op parfum, methylisothiazolinone en methylchloroisothiazolinone.
- Goed doseren. Te weinig wasmiddel wast slecht, te veel blijft in je was achter. Kijk naar de waterhardheid in je regio.
- Merk zegt weinig. Binnen één merk kunnen de verschillen in wasresultaat groot zijn, bleek uit een test van de Consumentenbond.
Wil je nieuwe kleding eerst wassen, dan helpt een parfumvrij wasmiddel ook. Meer daarover in moet je nieuwe kleding eerst wassen.
Wat wij gebruiken
Wij wisselen tussen verschillende ecologische wasmiddelen van Ekoplaza, afhankelijk van wat er in de aanbieding is. Een vast merk is niet nodig. Kijk bij elke fles naar de twee dingen hierboven: zonder parfum en het Ecolabel.
Veelgestelde vragen
Wat is natuurlijk wasmiddel? Een wasmiddel met minder of geen geurstoffen, kleurstoffen en microplastics, dat beter afbreekt in het milieu. Het begrip is niet beschermd. Het EU Ecolabel is wel gecontroleerd.
Wast natuurlijk wasmiddel net zo goed? Een wasmiddel met EU Ecolabel moet een wastest doorstaan. Verder verschilt het per merk, net als bij gewoon wasmiddel. Hardnekkige vlekken behandel je beter eerst voor.
Is wasmiddel zonder parfum beter? Voor je huid wel. Geurstoffen zijn een belangrijke oorzaak van contactallergie. Een parfumvrij wasmiddel wast niet slechter.
Werken wasnoten? In de test van Stiftung Warentest niet: grauwe was na 20 wasbeurten en vlekken die bleven zitten.
Welk wasmiddel voor babykleding? Kies een wasmiddel zonder parfum, liefst met EU Ecolabel. Babyhuid is dunner en gevoeliger.
Hoe weet ik of ik op mijn wasmiddel reageer? Jeuk of uitslag op plekken waar kleding strak zit, zoals oksels, taille en hals. Probeer een paar weken een parfumvrij wasmiddel zonder wasverzachter. Bij aanhoudende klachten kan een huisarts of dermatoloog een allergietest laten doen.
Verder lezen
- Low-tox thuis → een gezonder huis, kamer voor kamer
- Nieuwe kleding eerst wassen → wat er in nieuwe kleding zit
- Natuurlijke schoonmaakmiddelen → schoonmaken zonder schadelijke stoffen
- Natuurlijke deodorant → parfumvrij voor je huid
